De politie zette traangas in© Omroep West

DEN HAAG – ‘Ja, weet u wat het is mevrouw de rechter, de spijt komt altijd achteraf. Maar ik heb het wel echt. Dat is het moeilijke ervan.’ De laatste van de drie verdachten van de Malieveldrellen die donderdag voor de Haagse rechtbank staan is eerlijk over hoe die dingen gaan. Hij schaamt zich en het had niet mogen gebeuren.

Deze verdachte, een 21-jarige man uit Brabantse Someren, vertelt dat hij was afgekomen op een oproep van supportersverenigingen van voetbalclubs om vreedzaam te demonstreren tegen het asielbeleid van de overheid.

Hij is zelf voor PSV, maar hij stapte in de trein met aanhangers van Ajax en Helmond Sport. Hij ontkent dat hij tot een harde kern van hooligans hoort.

Veldslag met de ME

De demonstratie, op 20 september vorig jaar, liep vrijwel vanaf het begin uit de hand en ontaardde in een veldslag op het Malieveld tussen zeker duizend relschoppers en de ME. Ook werden vernielingen gepleegd in het stadscentrum.

De mannen die donderdag terecht staan, hebben er volgens het Openbaar Ministerie volop aan meegedaan. De Brabander heeft stenen gegooid naar een ME-bus en de videobus van de politie.

Hitlersnorretje

Een 18-jarige jongeman uit het Groningse Muntendam heeft stenen gegooid naar ME’ers, en raak ook. Een man van 27 uit Den Haag heeft een steen en een rookbom richting de politie gegooid en rondgelopen met een Hitlersnorretje en de Hitlergroet gebracht.

‘Dat vond ik wel grappig’, zegt de Hagenaar over het snorretje. ‘Anderen vonden dat ook, dus ik werd daarin bevestigd. Dat was verkeerd. Ik wilde niemand kwetsen en ik wil daarvoor mijn excuses aanbieden.’

‘Geen hooligan’

‘U neemt zo’n snorretje mee naar een demonstratie tegen het immigratiebeleid en dan zegt u dat u niet wilde kwetsen’, zegt de rechter. ‘Kan u zich voorstellen dat het wel zo overkomt?’ Dat kan de verdachte nu wel.

Hij is fan van Ajax, maar zeker geen hooligan. Hij gaat ook niet vaak naar wedstrijden van de Amsterdamse club. ‘Het is heel lastig om aan kaartjes te komen.’

Stadionverbod

De 18-jarige uit Groningen zegt ook geen hooligan te zijn, maar hij heeft wel een stadionverbod voor zijn club sinds hij bij de uitwedstrijd tegen Ajax de Hitlergroet deed in de Arena.

Hij heeft onder andere op het Plein een steen naar een ME’er gegooid. Die kwam op het schild van de politieman. ‘Wat nou als je zijn hoofd had geraakt’, wil de rechter weten. ‘Dan had ik wel een groot probleem gehad.’

Trainingspak met clublogo

De Hagenaar was pas laat bij de rellen, na 14.30 uur ‘s middags, omdat hij eerst zelf nog was wezen voetballen. Dat is hoe de politie hem heeft opgespoord, want hij had zijn trainingspak met het clublogo nog aan en zijn sporttas nog bij zich.

Volgens zijn advocaat is dat bewijs dat hij niet was gekomen om te rellen. De verdachte zelf zegt erover: ‘Ik heb me laten meeslepen door de menigte en niet nagedacht over de consequenties.’ Achteraf heeft ook hij enorm veel spijt.

Groepsdynamiek

Alle drie de verdachten zeggen dat ze zich hebben laten meeslepen in de roes van het moment. De rechter legt uit dat dit precies het probleem is van openlijk geweld.

‘Door groepsdynamiek gebeuren dingen die je alleen nooit zou doen. Het had niks meer met demonstreren te maken.’ De Groninger en de Brabander hadden allebei een bivakmuts meegenomen van huis. Volgens het OM geen aanwijzing dat ze vreedzaam wilden demonstreren.

Huilen na horen eerdere straffen

De Hagenaar en de Brabander barstten in tranen uit als de rechter zegt dat andere relschoppers celstraffen hebben gekregen voor hun aandeel in het ‘buitensporige geweld’. Voor beiden zou het betekenen dat ze hun baan en huis zullen verliezen.

‘Dan kom ik met mijn vrouw en dochtertje van twee op straat’, zegt de Haagse verdachte. Ook de ander zou zwaar in de problemen komen. ‘Ik was die dag onder invloed van alcohol en drugs, maar ik ben inmiddels al honderd dagen clean.’

OM wil mannen in de cel

De officier van justitie houdt in haar eisen al rekening met de persoonlijke omstandigheden van de mannen en hun relatief beperkte aandeel in het geweld. Tegen de Hagenaar eist ze drie maanden cel. ‘Als hij meer had gedaan had ik twaalf maanden geëist.’

Tegen de Groninger eist ze vier maanden cel, tegen de Brabander drie maanden. Die laatste twee moeten zich ook verplicht laten behandelen voor hun drank- respectievelijk drugsprobleem. De Brabander is al afgekickt, maar het OM wil dat dat zo blijft.

Niet meer naar de cel

De rechtbank houdt rekening met de persoonlijke omstandigheden van de Hagenees en de Brabander. De Groninger veroordeelt ze vanwege zijn leeftijd volgens het jeugdstrafrecht. Hij krijgt twee maanden jeugddetentie plus verplichte behandeling en begeleiding.

De Brabander heeft al zestien dagen in voorarrest gezeten en hoeft niet meer terug naar de cel. Wel krijgt hij 90 dagen voorwaardelijk om te zorgen dat hij niet opnieuw in de fout gaat en een taakstraf van 240 uur. Ook hij moet zich verplicht laten behandelen en begeleiden.

‘Snorretje is niet grappig’

Tegen de Hagenees zegt de rechter: ‘Ik begrijp niet dat je zo’n Hitlersnorretje grappig kan vinden.’ Maar omdat hij het pas later opplakte en niet al bij de momenten dat hij de steen en het vuurwerk gooide, wordt hij niet veroordeeld voor discriminatie.

Omdat hij pas laat bij de rellen aankwam en een blanco strafblad heeft, krijgt hij een maand voorwaardelijke cel en een taakstraf van 180 uur.